საერთაშორისო მიმოხილვა. 12 ივლისი. 2025 წელი
პირველ რიგში ბოდიშს ვიხდი ტექნიკური შეცდომისთვის, რომელიც გამეპარა წინა მიმოხილვაში: მემარცხენე ექსტრემისტმა ზოჰრან მამდანიმ, ჯერ-ჯერობით გაიმარჯვა არა ნიუ იორკის მერის არჩევნებში, არამედ ნიუ იორკის მერობის კანდიდატთა არჩევნებში (ესე იგი პრაიმერიზში) დემოკრატიული პარტიიდან.
თუმცა ყველა გამოკითხვით, მას უკვე აქვს სერიოზული შანსი, რათა ამერიკის ყველაზე მთავარი ქალაქის მერი გახდეს უახლოეს მომავალში.
და ეს არავისთვის გასაკვირი არ იქნება.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . .
მთელი მსოფლიო ახლა ელის ორშაბათს, როცა პრეზიდენტმა ტრამპმა, მისი თქმით, უნდა გააკეთოს ძალიან მნიშვნელოვანი განცხადება უკრაინაში რუსული აგრესიის თემაზე.
ცნობილია მხოლოდ ის, რომ ტრამპი, რომელიც გაბრაზებულია პუტინზე, ალბათ გამოაცხადებს სანქციებს.
მაგრამ რამდენად მწვავე იქნება ეს სანქციები, რამდენად დააზიანებს პუტინის რეჟიმს, ვერავინ პროგნოზირებს.
თუმცა ნებისმიერ შემთხვევაში ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ 2 დღის წინ ტრამპმა საკუთარი საპრეზიდენტო ბრძანებულებით გაუგზავნა უკრაინას იარაღი.
მათ შორის Patriot-ის რაკეტები.
მანამდე უკრაინისთვის იარაღის მიწოდება ხორციელდებოდა ბაიდენის დროინდელი ვალდებულებებით.
აშშ პრეზიდენტმა ასევე განაცხადა, რომ მზად არის მიჰყიდოს ევროპულ სახელმწიფოებს ამერიკული იარაღი, რათა მათ ეს იარაღი გადასცენ უკრაინას.
ზელენსკიც და ევროპელი ლიდერებიც მუდამ თანახმა იყვნენ ამგვარ „გეშეფტზე“
ამასობაში კი პუტინმა უკრაინას და პირველ რიგში კიევს შეუტია 728 (!!) უპილოტო აპარატითა და რაკეტით.
2 ადამიანი კიევში დაიღუპა.
არიან დაჭრილები.
უკრაინა პასუხობს მასირებული დარტყმებით მოსკოვზე - დრონებით.
ისინი ვერ სძლევენ რუსულ „საზენიტო სისტემას“, მაგრამ ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ მუდმივად აფერხებენ მოსკოვის აეროპორტების მუშაობას: პუტინი ვერ რისკავს ფრენების „ჩვეულებრივად“ გაგრძელებით (თითქოს არაფერი ხდება), რადგან ერთი ავია-კატასტროფაც კი სერიოზულად „დაუმძიმებს“ ატმოსფეროს ქვეყანაში.
ისედაც არაპოპულარულია ეს ომი.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
ამერიკული მეინსტრიმული მედიის ერთ-ერთი მთავარი თემაა დაუდასტურებელი ცნობები FBI-ს დირექტორის მოადგილის (Deputy FBI Director) Dan Bongino გადადგომის შესახებ, რომელსაც თითქოს ჰქონდა უმწვავესი უთანხმოება გენერალურ პროკურორ (Attorney General) Pam Bondi-სთან მილიარდერ ეფშტეინის ფაილების გამოქვეყნების თუ პრესაში გაჟონვის თაობაზე.
ეს არის ბომბი, რომელზეც ზის ახლა არა მხოლოდ თვით ტრამპი, არამედ მთელი ამერიკული ისტებლიშმენტი, რაკი „ყვითელი პრესა“ ჯიუტად წერს, რომ პედოფილი ეფშტეინის წვეულებებში (მან ციხეში მოიკლა თავი) მონაწილეობდნენ „სელებრითები“ და ზოგჯერ ტრამპსაც ახსენებენ ხოლმე, რომელსაც ვითომდაც ჰქონდა ურთიერთობა არასრულწლოვანებთან.
ჟურნალისტების ინფორმაციით, FBI თითქოსდა მომხრეა ყველა ფაილის გასაჯაროების, თუმცაღა იუსტიციის სამინისტრო და გენერალური პროკურატურა ამას ეწინააღმდეგებიან და თვით ეფშტეინის ციხეში თვითმკვლელობაზეც უამრავი კითხვა არსებობს.
შეგახსენებთ, რომ დონალდ ტრამპს არასდროს არ ჰქონდა კარგი ურთიერთობა FBI-თან. ალბათ იმიტომ, რომ ამ ინსტიტუტს უამრავი ისეთი ინფორმაცია დაუგროვდა მის შესახებ ბოლო 20-25 წლის მანძილზე, და FBI ინსტიტუციურად ტრამპის „ოპოზიციაში“ აღმოჩნდა.
პირველი პრეზიდენტობის დროს დონალდ ტრამპმა უპრეცედენტო გადაწყვეტილება მიიღო და James Comey „გაუშვა“ დირექტორობიდან.
ეს მოხდა 2017 წლის 9 მაისს.
როდის „აფეთქდება“ ეს „საინფორმაციო ბომბი“ არავინ იცის, მაგრამ თუ აფეთქდა და თუ იმ ფაილებში ტრამპიც ფიგურირებს, ეს იმ დონის სკანდალი იქნება, რაც ტრამპს არ დამართვია არც პირველი პრეზიდენტობის დროს არც საარჩევნო კამპანიისას, როცა უამრავი ბრალდებით აღძრეს საქმე მის წინააღმდეგ.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
ამერიკის ფედერალურმა მოსამართლემ ლაპლანტმა შეაჩერა ტრამპის ბრძანებულება Birthright Citizenship შეწყვეტის შესახებ.
იგულისხმება ამერიკის კონსტიტუციის მე-14 შესწორება, რომლის ფილოსოფიაა: „თუ დაიბადე ამერიკაში, ხარ ამერიკელი!“ ესე იგი ამერიკის მოქალაქეობას იღებ ავტომატურად.
აღსანიშნავია, რომ ამგვარი წესი, მით უმეტეს კონსტიტუციური ჩანაწერი, მსოფლიოს თითქმის არც ერთ ქვეყანაში არ არსებობს.
ფედერალურმა მოსამართლემ დაადგინა, რომ ტრამპის ბრძანებულება Birthright Citizenship შეწყვეტის შესახებ არა უბრალოდ უკანონოა, რაკი მისი თქმით, კონგრესს ამაზე არ უმსჯელია, არამედ კონსტიტუციასაც ეწინააღმდეგება.
თუმცა...... ეწინააღმდეგება ქვეყნის ძირითად კანონს თუ არ ეწინააღმდეგება, ეს ხომ ამერიკის უზენაესმა სასამართლომ უნდა დაადგინოს?!
მაგრამ მოსამართლე ლაპლანტმა ჯერ გამოსცა ვერდიქტი, მერე საკუთარი ვერდიქტი თვითონ შეაჩერა - „დროს ვაძლევ ტრამპს ჩემი გადაწყვეტილება გაასაჩივროსო“.
ალბათ იგულისხმება იმავე უზენაეს სასამართლოში გასაჩივრება.
გარდა ამისა, ფედერალურმა მოსამართლემ (ეს არის შტატის მოსამართლე, რომელსაც ფედერალური სტატუსი აქვს) განსაკუთრებით გაუსვა ხაზი, რომ ტრამპის ბრძანებულებას შესაძლოა ჰქონდეს „უკუქცევითი ძალაც“ ანუ შეეხოს იმ ადამიანებს, ვინც დაიბადა ამერიკაში და მიიღო ამერიკის მოქალაქეობა „დაბადების უფლებით“.
შეგახსენებთ, რომ რამდენიმე დღის წინ აშშ უზენაესმა სასამართლომ მიიღო კანონი, რომლითაც შტატის ფედერალურ მოსამართლეებს აუკრძალა ტრამპის ბრძანებულებათა შეჩერება მთელი ქვეყნის ტერიტორიაზე და არა მხოლოდ საკუთარ შტატში.
ლოგიკა ძალიან მარტივია: ფლორიდას შტატის ფედერალურმა მოსამართლემ რატომ უნდა გადაწყვიტოს კალიფორნიის ნაცვლად?
არადა, ეს ძალიან სახიფათო სიტუაციაა ზოგადად, რაკი საქმე ეხება ამერიკული ფედერალიზმის საფუძვლებს, როდესაც ფედერალურ (!!) მოსამართლეებს ჰქონდათ უფლება საერთონაციონალური ძალის გადაწყვეტილებები მიეღოთ.
ამიტომაც ჰქვიათ „ფედერალური მოსამართლეები“.
როგორც ჩანს უახლოეს მომავალში ეს თემა კიდევ უფრო მეტ სიმწვავეს შეიძენს.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
The Washington Post აქვეყნებს ძალიან მნიშვნელოვან ტექსტს (ავტორი Max Boot) იმის შესახებ, რომ დონალდ ტრამპის გადაწყვეტილებები ასუსტებს (შეიძლება ითქვას აუქმებს) National security council-ს.
ავტორს საბუთად მოაქვს ის უეჭველი გარემოება, რომ დონალდ ტრამპმა „ეროვნული უშიშროების საბჭოს“ (იგივე „ეროვნული უშიშროების საკითხებში პრეზიდენტის მრჩევლის აპარატი“) რამდენიმე საკვანძო სპეციალისტი საერთოდ დაითხოვა სამსახურიდან, შემდეგ მრჩეველიც მოხსნა და ბოლოს ეს აპარატი დაუქვემდებარა სახელმწიფო მდივან მარკო რუბიოს, რითაც საფრთხე შეუქმნაო ამერიკის პოლიტიკის განხორციელებას მთელს მსოფლიოში უკრაინიდან - ვენესუელამდე.
ავტორი გულისხმობს, რომ სანამ ამერიკის სახელმწიფო ინსტიტუტები რაიმე მნიშვნელოვან გადაწყვეტილებებს მიიღებდნენ, ეს გადაწყვეტილებები, როგორც წესი NSA-ში „იხარშებოდა“.
ასეთი „დაუწერელი წესი“ 1970 იანი წლებიდან მოქმედებდა.
ახლა კი ტრამპი საწინააღმდეგო პრაქტიკას ამკვიდრებსო, რაკი მარკო რუბიოს დაუქვემდებარა საბჭო, შესაბამისად ხდება ისეთი კაზუსები, როგორიცაა უკრაინისთვის იარაღის შეწყვეტის გადაწყვეტილება თავდაცვის მდივან ჰეგსეტის მიერ (რაც თითქოს ტრამპმაც გაიკვირვა ბრიფინგზე) და მეორე, არანაკლებ მნიშვნელოვანი: იმავე თავდაცვის მდივნის (მინისტრის) მოულოდნელი გადაწყვეტილება AUKUS (ავსტრალია დიდი ბრიტანეთი ამერიკა) ფარგლებში ავსტრალიისთვის ატომურძრავიანი წყალქვეშა ნავების მიწოდების შეწყვეტა, რამაც შოკი გამოიწვია ავსტრალიაში!
შეგახსენებთ, რომ ამერიკული ატომურძრავიანი წყალქვეშა ნავების გამო ავსტრალიამ თავის დროზე ფრანგულ წყალქვეშა ნავებზე თქვა უარი - დიზელის ძრავით.
როგორც ჩანს, ტრამპს ჰეგსეტის ამ გადაწყვეტილებაზეც მოუწევს უარის თქმა.
აქვე გთავაზობთ WP ამ სტატიას მთლიანად პირველ დანართში. ლინკით არ გაიხსნება.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
დაახლოებით იგივე ხდება სახელმწიფო დეპარტამენტშიც: State department HR განყოფილებამ გააფრთხილა თანამშრომლები, რომ ბევრს დაითხოვენ, ფაქტობრივად ყველა განყოფილებიდან.
15%-ის შემცირებაა დაგეგმილი 18 000 თანამშრომლიდან.
The New York Times წერს, რომ მარკო რუბიოს ბრძანების შესრულება (თანამშრომელთა შეკვეცის შესახებ) უკვე პარასკევს დილიდან დაიწყო.
რუბიომ მანამდე განაცხადა, რომ State Department შტატები „გაბერილია“ ანუ ამერიკას, მისი აზრით, ამდენი დიპლომატი და ამდენი საგარეო ურთიერთობათა სპეციალისტი უბრალოდ არ სჭირდება.
სჭირდება თუ არა, ამას მომავალი გვიჩვენებს, თუმცა ბევრი ექსპერტი ამბობს, რომ თავისთავად „შტატების შემცირება“ პანაცეა არ არის.
ისინი ყურადღებას აქცევენ სახელმწიფო მდივნის მეორე განცხადებასაც, რომლის თანახმად „სახელმწიფო დეპარტამენტი“ უნდა შეესაბამებოდეს ამერიკის ძირითად ღირებულებებს“.
მაშასადამე ტრამპს და მის გუნდს, როგორც ირკვევა, უწყებაში „დემოკრატთა ბუდეების“ მოშლა აქვთ განზრახული, რაკი მიაჩნიათ, რომ სახელმწიფო დეპარტამენტში „დემოკრატებმა“, - ობამამ და ბაიდენმა მეტისმეტად - ბევრი მუშაკი „ჩანერგა“, რომლებიც მათი საგარეო პოლიტიკის ადეპტები იყვნენ და ტრამპის მეგა-ნარატივს Amerika first!!! არ იზიარებენ.
იხილეთ დანართი 2 The New York Times
. . . . . . . . . . . . . . . . .
ცხინვალმა აფხაზეთს მიჰბაძა და მოსკოვში დაბეჭდა „ეროვნული ვალუტა“ სახელწოდებით „ზარინი“.
რასაკვირველია, ისევე როგორც აფხაზურ „აფსარს“, ამ „ვალუტას“ ნუმიზმატური მნიშვნელობა აქვს, თუმცა სეპარატისტები მათ აქტიურად იყენებენ საერთაშორისო ასპარეზზე საკუთარი ე.წ. „სახელმწიფოებრიობის„ პრომოუტირებისთვის.
მაგალითად „აფსარის“ პრეზენტაცია გაიმართა ჰონ-კონგში მსოფლიოს ნუმიზმატურ გამოფენაზე.
ჰონ კონგი დღეს ჩინეთის რეგიონია. და პეკინსი „ვიზის“ გარეშე იქ არაფერი ხდება.
. . . . . . . . . . . . . . . . . .
Bloomberg იტყობინება, რომ ინდური Boeing Dreamliner, რომელიც აფრენიდან რამდენიმე წუთში ჩამოვარდა და 270 ადამიანი დაიღუპა, თითქმის საწვავის გარეშე აფრინდა.
როგორც ირკვევა, ერთ-ერთმა პილოტმა პულტზე გადამრთველი გადაიყვანა იმ მდგომარეობაში, როდესაც ძრავებს საწვავი საერთოდ არ მიეწოდება.
10 წამის შემდეგ მიხვდა შეცდომას, გადმორთო, თუმცა უკვე გვიან იყო.
დანართი 1
Washington Post
There is so much happening in the Trump administration that events often pass in a blur, and their significance can’t be grasped until weeks, months or even years later. The slow-motion dismantling of the National Security Council is a case in point. At first it seemed like a minor bureaucratic blip, but now it is evident that the NSC’s weakness is contributing to incoherent U.S. policymaking on matters from Venezuela to Ukraine and beyond.
On April 3, President Donald Trump fired at least five key NSC staffers at the behest of notorious MAGA conspiracy theorist Laura Loomer. A few weeks later, on May 1, Trump got rid of national security adviser Michael Waltz, a former Army officer and member of Congress who was one of Trump’s better-qualified national security officials. His firing offenses included setting up a Signal chat about airstrikes against Yemen’s Houthis that included a prominent journalist and prematurely advocating for airstrikes on Iran — a position that Trump himself came to embrace less than two months later.
Rather than appoint a strong, new national security adviser, Trump gave the job to Marco Rubio, who was already busy as secretary of state (as well as acting administrator of the U.S. Agency for International Development and archivist of the United States). Rubio thus became the first person since Henry Kissinger to serve as secretary of state and national security adviser simultaneously — without displaying any of Kissinger’s diplomatic genius. Making Rubio’s job all the harder, Trump also decided to fire dozens of NSC staffers in late May, reportedly reducing the NSC’s staff by more than half.
Why does this matter? The NSC was created in 1947 not only to support the president in foreign policy decision-making but also to coordinate all of the various national security agencies — state, defense, treasury, justice, the CIA, etc. — and to ensure that they are all marching in lockstep in executing administration policy. In our system of government, an effective NSC is necessary for effective policy formulation and execution. Having such a diminished NSC is a recipe for chaos and dysfunction — and all the more so when many senior administration policymakers are inexperienced.
In the wake of the NSC’s decapitation, members of Trump’s national security team have been pursuing their own agendas, sometimes at odds with the agenda of the president or of other officials.
Defense Secretary Pete Hegseth, a former Fox News weekend host, is the worst, though not the only, offender. Hegseth and his strong-willed policy chief, Defense Undersecretary Elbridge Colby, reportedly caught other administration members off-guard recently by announcing a review of the AUKUS (Australia-U.K.-U.S.) pact to sell nuclear submarines to Australia. The review surprised Australian officials and led them to fear, probably wrongly, that the administration is going to deep-six the deal.
Last week, Hegseth and Colby shocked the world again by pausing U.S. arms shipments to Ukraine on the grounds that the munitions were necessary for U.S. warfighting requirements, even though the military’s Joint Staff concluded that U.S. weapons stockpiles were perfectly adequate. The Hegseth-Colby move came as a surprise not only to Ukraine, European allies and members of Congress but also, apparently, to Trump himself.
CNN reported that Hegseth did not notify the White House in advance about his decision to stop the arms shipments. Asked at a Cabinet meeting who authorized the weapons stoppage, Trump was visibly irked, replying, “I don’t know. Why don’t you tell me?” On Monday, after a contentious call with Russian dictator Vladimir Putin, the president told the Pentagon to resume shipping weapons to Kyiv.
But the unilateral Pentagon pause, even though it was quickly reversed, nevertheless sent a message of U.S. irresolution and confusion that can only embolden Putin and complicate Trump’s hopes of ending the war. Such sudden reverses also make it more difficult for Ukrainian officials to plan or to respond effectively to escalating attacks. Hegseth and Colby appear to be pursuing their own neo-isolationist foreign policy at odds with a president who sometimes acts like a warmonger and sometimes like a peacemaker.
The New York Times just uncovered yet another glaring example of the administration’s foreign policy confusion, this time regarding Venezuela. It seems that Rubio was trying to negotiate the release of Americans being held in Venezuela, as well as of Venezuelan political prisoners, in return for roughly 250 Venezuelans who had been deported from the United States to El Salvador. But the deal was never concluded, the Times reported, in part because the Maduro regime received a more generous offer from another Trump administration representative: special envoy Richard Grenell. Grenell, unlike Rubio, was offering to extend Chevron’s license to pump oil in Venezuela.
The mother of one of the Americans detained in Venezuela expressed frustration to the Times: “The sense that we parents had was that you had various people talking, but they weren’t working together — one negotiator would say one thing, and another would say something else. You would think they would be duly coordinated.”
You would think. But that’s not the way things work in the Trump administration. In part, of course, that’s because Trump is so averse to regimentation and consistency. The president changes his mind frequently and keeps all options open until the last second. But that makes it all the more imperative to have an NSC that supervises an orderly policy process to serve up options to the president and make sure his decisions are faithfully implemented. A strong NSC reduces the administration’s dysfunction; a weak NSC amplifies it.
At the moment, unfortunately, the NSC is as weak as it has ever been. Here is how Politico described the situation: The interagency process “is now one in which important meetings aren’t held, career staffers are often in the dark about what’s expected of them and some people or their institutions try to take advantage of power vacuums.”
Such dysfunction will continue to hobble the Trump administration unless and until the president decides to do something about it. If he wants to improve the situation, he needs to appoint an experienced, full-time national security adviser; reduce the number of special envoys like Grenell who are flitting about; and replace incompetent leaders such as Hegseth with officials who know what they are doing. If Trump fails to act, he will continue to find himself unpleasantly surprised by one policy snafu after another.
დანართი 2 The New York Times
Mass layoffs are expected to begin shortly at the State Department.
The State Department formally notified employees on Thursday that it was about to begin layoffs as part of a consolidation plan that department officials say will reduce bureaucratic bloat but that critics call a shortsighted blow to American diplomacy.
In an internal message sent to State Department workers on Thursday, Michael J. Rigas, the deputy secretary of state for management and resources, said the department would “soon” begin notifying U.S. employees who are losing their jobs.
Diplomats said that senior department officials had told them to expect layoff notices as soon as Friday morning.
The layoffs are part of a reorganization plan unveiled in May by Secretary of State Marco Rubio, who called his department “bloated” and stifled by bureaucracy. Mr. Rubio said the changes would better align it with core American values and root out pockets of “radical political ideology.”
The State Department is proceeding with the cuts two days after the Supreme Court overturned a lower-court order that had blocked the Trump administration from implementing mass layoffs across the federal government.
The union that represents trained diplomats who rotate overseas, called Foreign Service officers, expects about 700 of those based in the United States to lose their jobs. A larger number of civil service workers, who work mostly in Washington, are also expected to be fired, in what is officially known as reduction-in-force actions.
In all, the department’s U.S.-based work force of about 18,000 people will shrink by about 15 percent. Department officials said that more than half of that proportion would be made up of voluntary departures, including workers who have accepted the Trump administration’s “deferred resignation” offer.
Mr. Rubio’s plan does not include cuts to overseas staffing and operations, such as embassy closures, although a senior State Department official said that all the department’s operations worldwide were subject to ongoing review.
Democrats in Congress and veteran diplomats have decried Mr. Rubio’s plan, saying it will drain the government of diplomatic expertise at a time of global crises, including conflicts in the Middle East and Ukraine, and as the United States competes with China for influence abroad.
“America’s diplomatic corps is needed now more than ever to peacefully de-escalate ongoing tensions in the Middle East and achieve American foreign policy objectives in an increasingly complicated world,” several dozen House members wrote in an open letter to Mr. Rubio in late June. The downsizing plan, they warned, will “leave the U.S. with limited tools to engage as a leader on the world stage during this critical juncture.”
Critics also complain that the reorganization plan targets dozens of offices that deal with specific issues, such as human rights, democracy, refugees and war crimes.
Mr. Rubio contends that it is more efficient for regional bureaus to handle most of those issues, but veteran diplomats say they will inevitably be downgraded in policymaking.
The senior official said on Thursday that the cuts were not aimed at specific individuals but rather job positions. The official said some of the cuts targeted redundancies, citing the consolidation of three offices that handle economic sanctions into one.
In theory, workers who lose their jobs can reapply for other positions. But Mr. Rubio recently approved changes to the State Department’s Foreign Affairs Manual that drastically narrow their job options and effectively make it impossible for many to remain at the State Department.
The cuts follow President Trump’s elimination earlier this year of the independent U.S. Agency for International Development, which had previously employed 10,000 people, including contractors and local workers, around the world.
In Senate testimony this spring, Mr. Rubio complained that the State Department decision-making process was far too cumbersome. He described receiving a memo that had required 40 people to check a box of approval before it landed on his desk.
“That’s ridiculous,” Mr. Rubio said, adding, “We can’t move at that pace in this world.”
July 10, 2025, 7:03 p.m. ETJuly 10, 2025
Michael Crowley covers the State Department and U.S. foreign policy
დათო
